Канадын яруу найрагч, зохиолч, орчуулагч Энн Карсон 2026 оны Утга зохиолын салбарын Нобелийн шагнал хүртлээ. Шведийн Академи түүний сонгодог уран зохиолын уламжлалыг шинэлэг хэлбэртэй хослуулж, орчин үеийн утга зохиолд илэрхийллийн шинэ боломж нээсэн бүтээлүүдийг нь үнэлжээ.
Шведийн Академи аравдугаар сарын 8-нд гаргасан шийдвэртээ Карсоны бүтээлүүд сонгодог уламжлалтай бүтээлчээр харилцаж, орчин үеийн утга зохиолын хэлбэрийг өргөжүүлсэн болохыг онцолсон байна.
Яруу найраг, эсээ, сонгодог судлалыг хослуулдаг
Энн Карсон 1950 онд Канадын Торонто хотод төржээ. Тэрбээр яруу найраг, эсээ, орчуулга, эртний Грекийн утга зохиол судлалын чиглэлээр ажилладаг.
Түүний бүтээлүүд шүлэг, хүүрнэл, жүжгийн харилцан яриа, орчуулгыг нэг дор хослуулж, уламжлалт төрөл жанрын заагийг давдгаараа онцлог. Олонд хамгийн их танигдсан бүтээлүүдийнх нь нэг нь 1998 онд хэвлэгдсэн “Autobiography of Red” шүлэглэсэн роман юм.
Мөн 2019 оны “Norma Jeane Baker of Troy” бүтээлдээ эртний Грекийн домог, жүжгийн үйл явдлыг XX зууны алдарт жүжигчин Мэрилин Монрогийн дүртэй холбон, сонгодог болон орчин үеийн соёлыг нэгтгэжээ.
Өмнө нь томоохон утга зохиолын шагналууд хүртэж байв
Карсон өмнө нь T. S. Eliot Prize, Griffin Poetry Prize зэрэг нэр хүндтэй шагнал хүртсэн байна. Тэрбээр мөн олон жилийн турш Хойд Америкийн их сургуулиудад сонгодог утга зохиолын чиглэлээр хичээл заажээ.
Нобелийн шагналтнуудын тоо 123 болов
Утга зохиолын салбарын Нобелийн шагналыг 1901 оноос олгож эхэлсэн бөгөөд 2025 оныг дуустал нийт 118 удаа гардуулж, 122 хүн хүртсэн байна.
Энн Карсон 2026 оны шагналтан болсноор нийт хүртэгчдийн тоо 123-д хүрчээ. Энэ жилийн шагналын мөнгөн дүн 11.5 сая швед крон буюу ойролцоогоор 1.2 сая ам.доллар байна.
